BALKANLARDA TIR ŞÖFÖRLERİ İSYANDA
Tır şoförleri isyanda.
Avrupa Birliği, Schengen bölgesine giriş ve çıkışları dijitalle takip eden yeni sistemi başlattı. Bu sistemin adı Entry Exit System, yani EES. Bu sisteme göre Avrupa Birliği dışı vatandaşlar, Schengen bölgesinde 180 gün içinde en fazla 90 gün kalabiliyor. Ve bu da dolayısıyla tır şoförlerinin işlerinde aksaklıklara sebep oldu. Tır şoförleri, bu kuralın profesyonel olarak taşımacılığı zorlaştırdığı ve uzun vadeli lojistik işlerde ciddi problemler doğurduğunu söylüyor. Çünkü bir yıl içerisinde birçok kez bu bölgeye girip çıkmaları gerekiyor ve bu sınırlamadan kaynaklı birçok seferi gerçekleştiremeyecekler. Ve sonuç olarak şoförler, bunun profesyonel kamyoncular için uygulanmaması ya da esnetilmesi talebiyle eylem başlattı.
Protesto neden ve nasıl başladı?
26 Ocak 2026’da Sırbistan, Bosna-Hersek, Kuzey Makedonya ve Karadağ’dan yüzlerce tır sürücüsü, sınır geçişlerindeki yük terminallerini kapattı, kargo trafiğini durdurdu. Sadece ağır ticari araçlar protestoya katıldı, binek araçlara izin verilmedi. Bu da sadece tır şoförlerinin katıldığını ve kendi güçlerini göstermek istediğini gösteriyor. Balkanlardan Yunanistan’a kadar önemli sınır noktalarında uzun kamyon kuyrukları oluştu ve ticaret koridoru ciddi şekilde yavaşladı, durma noktasına geldi.
Sürücüler ne Talep ediyor ?
Şoförlerin, yani protestocuların öne çıkan istekleri şunlar. Profesyonel lojistik çalışanlarından kamyon ve tır şoförlerinin Schengen’deki kalış süresinin belirtilen süreye tabi tutulmaması ya da esnetilmesi. Avrupa Birliği ile yürütülecek çalışmalar sırasında şoförlerin tutuklanmaması, sınır dışı edilmemesi, Avrupa Birliği Komisyonu ile doğrudan müzakerelerin başlaması ve çözüm önerileri yerine, yani zaman kazanma yerine, net yasal değişiklikler yapılması.
Bu süreçteki ekonomik etkiler nelerdir?
Yaşanan bu aksaklıkların ciddi ekonomik etkileri olmuştur. Bu blokajlar, sadece Balkan ülkelerinde değil, Avrupa Birliği tedarik zincirinde olumsuz etkiledi. Avusturya’daki lojistik firmaları rota adalarını değiştirmek zorunda kaldı. Bu da hem gecikmelere hem de masraf artışlarına sebep oldu. Karadağ’daki yakıt tedarik sıkıntısı ortaya çıktı. Bosna ve Sırbistan’da bazı sınır kapılarında yüzlerce kamyon uzun süre bağlı kaldı.
Avrupa Birliği bu protestolara yanıt verdi.
Avrupa Birliği’nin protestolara yanıtı, 29 Ocak 2026 tarihinde Avrupa Komisyonu, şoförlere özel yeni bir vize stratejisi açıkladı ve bu isteklerin bazılarının kabul edileceğini söyledi. Bunlar, profesyonel sürücüler için daha esnek uygulama stratejisi. Henüz yasa değişikliği olmamakla birlikte, Avrupa Birliği üye ülkeleri de ortak pratik çözümler üreteceği ifade edildi. Ancak şoförler net bir çözüm istiyordu. Buna rağmen şoförler, iyi niyet göstergesi olarak Makedonya ve Karadağ’daki blokajlarını kaldırdı. Ancak Sırbistan ve Bosna’da protestolar bir süre daha devam edecek.
Protestolar neden bu kadar büyük oldu?
Çünkü şoförler ve taşıyıcılar, bu doksana seksen gün kuralının profesyonel kullanımı uygun olmadığını söyledi. Uygulamanın ticari faaliyetleri sekteye uğrattığını, belirsizlik ve riskin sektöre büyük ekonomik yük bindirdiğini söyledi. Bilindiği üzere taşımacılık sektörü, Batı Balkan ekonomisi için hayati önemde ve bu yüzden protesto bölge gündemini önemli ölçüde şekillendirdi. Eğer protestolar devam edecek olursa, sadece Balkanlar ve Avrupa değil, tüm dünya bu etkiyi hissedecektir.